2007 yılında Hepsiburada.com kurucu ortağı Kaan Sönmez, İstanbul Teknik Üniversitesi İşletme Mühendisliği Yüksek Lisans E-Ticaret Stratejileri dersinde (dersin öğretim görevlisi Burak Büyükdemir bu arada) girişim sürecini, nasıl başarıya ulaştıklarını anlatmış. Ben şahsen henüz yeni izledim ve benim gibi izlememiş olanların ilgisini çekebilir diye düşünüyorum.

Paylaş / Kaydet

Eğer bu blogu takip ediyorsanız uzun zamandır yazı yazamadığımı farkediyorsunuzdur. İş yoğunluğu vs derken kafayı toparlayıp yazı yazmaya vakit bulamaz oldum pek.

Geçtiğimiz ay aile işimiz haricinde yeni bir işe soyundum. Şirket kurulumu vesaire derken şu an hala yapılanma aşamasında olan yeni bir işe sahip oldum. Bu sürede aklıma bir çok girişimci adayı için faydalı olacağını düşündüğüm bir liste hazırladım.

İlk kez kendi işinin sahibi olacaklar için umarım işe yarayacak olan 8 ipucu şöyle:

1 ) Odaklanın!

Yapacağınız işe tam olarak odaklanın. Siz işinizi yapmaya, belli bir düzen oturtmaya çalışırken yüksek ihtimal önünüze bir sürü yeni fırsat (bir çoğu gerçekleştirilmesi imkansız) ve fikirler çıkacaktır karşınıza. Bunların hepsini görmezden gelin diyemesemde, her gördüğünüzü, duyduğunuzu kısa yoldan köşeyi dönebileceğiniz bir iş olarak görüp saldırırsanız ana işinizde neredeyse hiç yol alamazsınız. Gazetelerde, dergilerde, arkadaş muhabbetlerinde duyacağınız özendirici, yüksek kar marjlı görünen iş alanları emin olun ki var olması o kadar da kolay olmayan alanlardır. Zaten öyle olmasa bile sizden önce o yüksek marjlar vaadeden alanlarda ki boşluklar yüksek ihtimal sizden önce başkaları tarafından doldurulmuştur.

Bu sebeple, kendi işinize tam olarak odaklanın. Herşeyi bir arada yapmak ne yazık ki pek mümkün değil. 10 şeyi yarım yarım yapacağınıza, 1 şeyi tam olarak yapın. Kesinlikle başka bir alana geçmeniz gerektiğini düşünüyorsanız bu ana projenizde bir sorun olduğuna işaret edebilir.

2 ) Bildiğin işi yap!

Sadece havalı ve potansiyel yüksek kar marjları için iş kurma. Mutlu olacağın, ilgi alanına ve yeteneklerine uygun gerçekten bilgili olduğun alanda bir iş kurarsan başarı şansın yüksek olur.

3 ) 30 saniyede anlat

Hiç ummadığınız bir anda potansiyel bir müşteri veya size gereken sermayeyi sağlayabilecek bir yatırımcı ile karşılaştınız. Size ne işle uğraştığınızı sorduğu anda karşınızdakine ne yaptığınızı, hedeflerinizi, avantajlarınızı kısa ve öz bir şekilde anlatabilmelisiniz. Kendinize 30 saniyede bütün bunları anlatabileceğiniz bir taslak belirleyin. Unutmayın, “az, çoktur”.
4 ) Yardım İsteyin

İtiraf edin, siz de dahil kimse her şeyi bilemez. Sizden daha tecrübeli, bilgili ve mümkünse benzer alanlarda faaliyet gösteren kişilerden destek alın. Sizin içinden çıkamadığınız durumların başkaları için çok kolay çözümleri olabilir.

5 ) Paranıza Sahip Çıkın

Yeni iş kuran bir çok kişi büyük bir hevesle çok şık bir ofis, pahalı takım elbiseler hatta spor bir araba sahibi olmayı diler. Bu isteklerinize umarım en kısa zamanda sahip olabilirsiniz, ancak şu an için siz bütün sermayesi cüzdanınızda bulunan para ile sınırlı olan bir girişimcisiniz. Paranızı savurmayın, harcadığınız ve kazandığınız her kuruşu izleyin. Sadece güzel gözüküyor veya havalı diye gereksiz olmayan şeylere harcama yapmayın. Elinizde olabildiğince nakit tutmaya çalışın.

6 ) Hata Yapın!

Hiç bir iş kitabı, hiç bir seminer size geleceği anlatamaz veya başarılı bir girişimci olmanızı garanti edemez. Bazı şeyleri yaşayarak, tecrübe ederek, para kaybederek, hata yaparak öğrenmelisiniz. Önemli olan yaptığınız hatalardan ve yaşadığınız deneyimlerden ders alarak bundan sonra adımlarınızı ona göre atmak.

7 ) İcraata Geç!

Az konuşup, çok iş yapın. Sağda solda şöyle yaparız, böyle ederiz gibi sizi hem baskı altında bırakacak, hem kendini beğenmiş gösterecek laflar yerine icraate geçin. Bırakın siz değil, yaptıklarınız konuşsun.

8 ) Çıkış stratejini belirle

Herşeyi denediniz, gereken her türlü yatırımı yaptınız ama elinizde olan veya olmayan nedenlerle beklediğiniz başarıyı yakalayamadınız. Olabilir, bu çok normal. Burada dikkat etmeniz gereken, işler daha fazla kötüye gitmeden ceketinizi alıp gideceğiniz zamanı bilmek. Bataklıkta debelenmenin alemi yok, belki de başka bir iş / meslek size çok daha fazla kazanç sağlayabilir.

Paylaş / Kaydet

İstanbul Beyazıt’ta spor ayakkabı, bot, bebe ve çocuk ayakkabıları, terlik, mest, iş güvenlik ayakkabıları ve futbol ayakkabıları toptan satış ve dağıtımını yapan Çavuşoğlu Ayakkabı San. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti. yaklaşık iki ay önce www.ayakkabicim.net adlı internet sitesi üzerinden toptan satış servisine başladı. Sitede müşteriler artık bütün ürünlerin anlık fiyatlarına, resimlerine ve özelliklerine ulaşabiliyor, müşteri kaydı yaparak kredi kartı, banka havalesi, PTT havalesi üzerinden anında sipariş verebiliyor.

Şirket yetkilileri yaptıkları açıklamada, siparişlerin ödemenin yapıldığı iş günü içerisinde müşterilerin belirlediği şekilde hazırlanıp, kargo, ambar veya özel nakliyecilere teslim edildiğini ve böylece onlara bulundukları yerden, işlerinin başlarından ayrılmadan; yolculuk yapmadan hizmet verebildiklerini ve böylece maliyetin iki taraf için de minimuma indirildiği belirtildi.

Müşterilerin yeni ürünleri de böylece artık hızlı bir şekilde görebildiğini söyleyen yetkililer, ayakkabı sektörünün merkezi olan İstanbul’a uzak şehirlerde bulunan müşteriler için büyük bir avantaj ve hız sağladığını, üyelik sistemiyle hizmet veren sitede bütün güvenlik önlemlerinin alındığını ve müşterilerin hiç bir kaygı duymadan ürün tedarik edebileceklerini kaydetti.

Kaynak: ShoesModa Ocak 2009 (Ayakkabı sektör dergisi)

Paylaş / Kaydet

 Elektronik ticaret bundan bir kaç yıl öncesine göre oldukça kolaylaştı. Aylık 150 lira gibi bir maliyetle (hatta açık kaynak yazılımları kullanarak sıfıra yakın bir maliyet ile) e-ticaret sitenizi kurabilir, ticarete başlayabilirsiniz. Ancak ne yazık ki bütün bunlar internet sitenizi kurmak ile bitmiyor. Başarılı olabilmek için dikkat edilmesi gereken çok önemli noktalar var.

Bir e-ticaret sitesi açmak isteyen girişimci neredeyse hiç bir yatırım yapmadan ürünlerini internetten bütün dünyaya sergileyip satabilme imkanına erişiyor. Ancak satabiliyor mu orası biraz meçhul. Milyonlarca e-ticaret sitesi arasından dikkat ederseniz sadece bir kaç tanesi başarılı olabiliyor. Türkiye’de bile geçtiğimiz günlerde bir çok batan e-ticaret sitesi mevcut ve eğer dikkatli olunmazsa e-ticaretin kardan çok zarar getirdiği kesin. Bunun için düzgün bir planlama yapılması ve bu işe ciddi ciddi girmeyi düşünüyorsanız profesyonellik şart.

E-TİCARET SİTEMİZİ NASIL KURACAĞIZ

Girişte bahsedildiği gibi sistemi kurmak ve sitenizi yayına sokmak çok kolay. Tabi  maliyet ve kolaylık satacağınız ürünlere göre ve sitenizin daha doğrusu dükkanınızın vitrininin ne kadar profesyonel ve göz alıcı gözükmesini istediğinize göre değişiyor. Açık kaynak kodlu bedava yazılımlar (Oscommerce, Zencart, Prestashop, Magento vb) ile sadece sunucu ve alan adı kirası vererek 60 70 TL karşılığında sitenizi açabilirsiniz. Tabi bunun için ya internetten biraz anlamanız ya da anlayan birinden yardım almanız gerekiyor.

Sıfırlara yakın bir maliyetle başlayan site kurma işlemi 10 – 15 bin dolarlara kadar çıkabiliyor. Benim tavsiyem size 100 150 liraya site sağlayacağını vadeden şirketlere kanmamanız. Çünkü bu firmaların sağladığı sistem ve altyapı büyük ihtimalle size bir yarar getirmeyecek ve ileride daha büyük bir yatırım yapmanızı ve emek harcamınızı gerektirecektir. Ortalama 1000 – 1500 lira bir maliyetle gayet hoş bir arayüze sahip ve stabil bir e-ticaret sistemine sahip olabilirsiniz. Bunun için google’da biraz araştırma yapmanız yeterli. 

Sitenizi kurdunuz ve ürünlerinizi sergilediniz ancak bununla iş bitmiyor, hatta yeni başlıyor. Öncelikle  havale ile ödemeleri alabilmek için bir banka hesabına (ki ekstra indirim sunmazsanız çok fazla kullanılmayacaktır) ve sanalpos hesabına ihtiyacınız var. Ne yazık ki eğer bilinen bir firma değilseniz bankalar size sanal pos vermeye pek yanaşmıyor. Bunun yerine bankaların ortak ödeme noktası (müşteri alım yapacağı zaman bankanın güvenliğini sağladığı bir siteye yönlendirilir ve ödeme işlemini bu güvenlikli sayfada yapar) sistemlerini de kullanabilirsiniz ama ben yine de sanalposun çok daha faydalı ve kullanılması kolay olduğunu düşünüyorum.

Elektronik mağazanızın hayatına devam etmesi için onu gerçek bir mağaza, yaşayan bir varlık olarak düşünmeniz ve öyle yaklaşmanız gerekir. İlgisiz bıraktığınız, görüntüsüne, vitrinine dikkat etmedeğiniz bir mağaza orta vadede zarar etmeye mahkumdur.

BESLEYİN ve BÜYÜTÜN

Bir e-ticaret sitesinin herşeyden önce doğru bir içerikle beslenmesi gerekir. Kopyala yapıştır ile değil, kendi cümlelerinizle ürünlerin ayrıntılı bilgileri, resimleri hatta videoları satışlarınızı arttırmada ve fark yaratmada önemli bir etken olacaktır. Ürünü gerçekten görmeden satın alacak olan kişi, ürünü bütün ayrıntılarıyla görmek ve incelemek isteyecektir. Sizin yazdığınız övgü dolu ayrıntılar veya teknik özelliklerin yanı sıra müşterilerinizi de işin içine katarak ürünlerinize puan vermelerini, yorum yazmalarını sağlayabilirsiniz. Unutmayın, başkalarının fikri, mağaza sahibi olarak sizin fikirlerinizden çok daha fazla itibar görecektir.

TANITIN ve GÜVENDİRİN

Milyonlarca e-ticaret sitesi arasında sesinizi duyurmalı ve kendinizini gösterebilmelisiniz. Bunun için kesinlikle itici toplu mail servislerini kullanmayın. Hem mailleriniz hedefine ulaşmayacak, ulaşsada ilgi görmeyip hemen silinecek ve sitenizin, markanızın ismi insanların aklında spam yapan, basit bir firma olarak kalacaktır. Bunun yerine hedef kitlenizi belirleyip segmentasyon yaparak CPP (click per pay) hizmeti veren sitelerde reklam yapabilirsiniz. Özellikle etkinlik açısından Google Adwords bunun için biçilmiş kaftan diyebiliriz. Bunun haricinde farklı sitelerde banner reklamı yaparak veya basılı mecralarda reklam yaparakta adınızı duyurabilirsiniz.

Ayrıca güven kazanmak için bütün alışveriş süreci hakkında bilgi ve yardım dökümanları oluşturun ve herhangi bir problemde sürecin nasıl işleyeceğini ziyaretçilerinize gösterin. Bütün bu bilgiler sade ve anlaşılabilir şekilde olmalıdır.

MÜŞTERİYİ PİŞMAN ETMEYİN

Müşterinin aldığı herhangi bir üründe problem olmuş olabilir veya müşteriniz aldığı ürünü beğenmemiş olabilir. Böyle bir durumda kanunlara göre sanal ortamda yapılan alışverişlerde müşteriler koşulsuz şekilde 7 gün içerisinde ürün iadesi yapabilmektedirler. Bunu göz ardı etmeden, müşterilerinize karşı doğru bir tutumla yaklaşmanız, ne hata olursa olsun onların tekrar mağazanıza gelmesi için yeterli olacaktır.

ULAŞILABİLİR OLUN

Bunun haricinde ulaşılabilir olmalısınız.Ürün, kargo ya da herhangi bir konuda size ulaşmak isteyen kişiler zorlanmadan adres bilgilerinize, telefonunuza ve e-posta adresinize ulaşabiliyor olmalı. Bu, müşterilerin size duyduğu güveni arttıracak, sizi sanal bir kişi olmaktan bir nebze kurtaracaktır.

BAŞARILI MODELLERİ ÖRNEK ALIN

Bir çok başarılı girişimci hatta sanatçı yaptıkları işlerde başkalarından esinlenmişlerdir. Siz de bu konuda örnek olarak gördüğünüz ve başarılı olan elektronik ticaret mağazalarını inceleyin ve onlardan ne eksiğiniz olduğunu, onların neyi nasıl yaptığını araştırın. Eksikliklerinizi görmek, hatta yeni fikirler edinip onların önüne geçmek için çok yararlı olacağına emin olabilirsiniz.

Sonuç olarak, aslında e-ticaret ve bu konuda yapılması gerekenler buraya yazamayacağım kadar uzun (SEO, teknik altyapı, lojistik, pazarlama vs gibi bir çok şey). Bilmeniz gereken en önemli şey, sattığınız ürünler konusunda dürüst olmanız, mağazanıza ilgiyle yaklaşmanız ve yenilikleri sürekli takip etmeniz. Eğer bunları ve zamanla edineceğiniz tecrübeyi de işinize olumlu bir şekilde uygulayabilirseniz ve başarılı olmamanız için hiç bir sebep yok.

Paylaş / Kaydet